Święta Nino i chrystianizacja Gruzji

Niewielu zdaje sobie sprawę z tego, że jedna z kolebek chrześcijańskiej Europy znajduje się na dalekim Kaukazie. To właśnie tam, u podnóża wysokich gór znaczących granice Europy znajdują się państwa, które jako pierwsze w historii przyjęły chrzest – Armenia i Gruzja. Tradycja głosi, że Ormianie chrzest przyjęli w 301 roku. Z kolei Gruzini ochrzcili się kilkadziesiąt lat później, a uczynili to dzięki świętej Nino… Święta Nino     Święta Nino urodziła się w Kapadocji na terenach dzisiejszej Turcji pod koniec III wieku n.e. Pochodziła z bardzo pobożnej rodziny. Jeszcze gdy była dzieckiem jej ojciec odszedł, by żyć…

Konstantyn XI – ostatni cesarz Bizancjum

Rzym upadł pod ciosami barbarzyńców w 476 roku. Cesarstwo trwało jednak dalej na Wschodzie. Bizancjum miało istnieć jeszcze przez tysiąclecie. Królowa Miast – Konstantynopol – majestatycznie stojąc nad cieśniną Bosfor chroniła wrót do Europy aż do 1453 roku. Zagłada przyszła ze Wschodu. W XV wieku Cesarstwo Bizantyńskie było już tylko nikłym cieniem samego siebie z przed wieków. Dynastii Paleologów, dzierżącej cesarski tytuł Basileusa od 1259 roku, przyszło już tylko walczyć o przetrwanie. I walczyli… a ostatnim aktorem dramatu Cesarstwa okazać miał się cesarz Konstantyn XI. Cień Cesarstwa Konstantyn urodził się 8 lutego 1405 roku. Był czwartym…

Królowa Jadwiga i Czarny Krucyfiks

Król Ludwik Węgierski, jako siostrzeniec Kazimierza Wielkiego, dzierżył polski tron od 1370 roku. Zmarł w 1382 roku nie pozostawiając męskiego potomka. Królestwa odziedziczyć miały po nim córki – Maria Polskę, Jadwiga Węgry. Historia potoczyła się inaczej… O następstwie tronów zdecydowała polityka, a nie testament króla Ludwika. 16 października 1384 roku na Wawelu na króla Polski koronowana została Jadwiga Andegaweńska. Młoda władczyni Gdy przybyła na Wawel miała zaledwie 10 lat. Ciężar korony i wielka polityka, której częścią się stała sprawiły, że wydoroślała bardzo szybko. Już Długosz zanotował, że „wszystko co mówiła lub czyniła znamionowało sędziwego wieku powagę”.…

Bitwa na Zalewie Wiślanym czyli największa bitwa morska średniowiecznej Polski

Wojna trzynastoletnia była kolejnym etapem wieloletnich zmagań Polski z Zakonem Krzyżackim. Królem, który rzucił wyzwanie niemieckim zakonnikom był tym razem Kazimierz Jagiellończyk, syn Władysława Jagiełły – zwycięzcy spod Grunwaldu. Wojna trzynastoletnia Wojna wybuchła w 1454 roku. Rozpoczęło ją powstanie stanów pruskich. Poddani wielkiego mistrza – mieszczanie i szlachta – wypowiedzieli posłuszeństwo zakonnym dostojnikom i w krótkim czasie przejęli władzę we wszystkich liczących się miastach pruskich na czele z Gdańskiem, Toruniem, Elblągiem i Chełmnem. W Krzyżackich rękach ostał się tylko Malbork i Chojnice. Państwo Zakonne nie zostało jednak pokonane. Późnym latem 1454 roku na Pomorze wkroczyła silna…

W tatarskiej burzy. Bitwa pod Łopusznem

Cień tatarskich najazdów nieustannie padał na południowo-wschodnie kresy Królestwa. Trud ochrony długiej granicy biegnącej przez niezmierzone stepy spoczywał na żołnierzach obrony potocznej. Ich oddziały nieliczne, ale elitarne nieraz zasłaniały Rzeczpospolitą przed tatarskimi hordami. Regułę tę potwierdzić miał rok 1512… Tatarska pożoga Marzec 1512 roku przyniósł ze sobą nie tylko wiosnę. Znad wybrzeży Morza Czarnego w kierunku polskich granic ruszyła ogromna, 25 tys. tatarska armia. Na Kresy padł blady strach. Jednostki obrony potocznej znajdujące się w gotowości bojowej liczyły zaledwie 600 żołnierzy. Nie napotkawszy oporu Tatarzy wkroczyli na terytorium państwa polsko-litewskiego. Pod Buskiem, 50 km na wschód…

Tytani Grunwaldu. 10 najwybitniejszych uczestników bitwy pod Grunwaldem

Był 15 lipca 1410 roku. Słońce górowało wysoko nad pofałdowanymi polami Grunwaldu. Naprzeciw siebie stanęły dwie potężne armie. Ważyły się losy Europy. Nagle zagrzmiała „Bogurodzica” i ruszyli… Polsko-litewsko-ruskie wojska zwarły się w śmiertelnym boju z oddziałami niemieckich zakonników. Historia przyśpieszyła. Takiej bitwy jeszcze nie było… Bo oto pod Grunwaldem Kwiat Narodów Europy wschodniej stanął na drodze odwiecznego niemieckiego „Drang nach Osten”. W jednym miejscu i jednym czasie znaleźli się przedstawiciele wszystkich narodów i wszystkich stanów tej części świata. Królowie i książęta, wodzowie i wojownicy, kapłani i chłopi, bohaterowie i awanturnicy… Tytani Grunwaldu! 1) Władysław Jagiełło Król…

Waza z Bronocic czyli o pierwszym pojeździe ludzkości

Od początku świata widniało na nieboskłonie dniem i nocą w postaci słońca i księżyca. Mityczne i święte, czczone przez człowieka od zarania dziejów. Tworzyło cywilizacje i budowało imperia. Pozwalało wznosić imponujące budowle i zwyciężać wojny. Kto je opanował rósł i potężniał. Kto go nie poznał… Ginął! Historia kołem się toczy Koło. To o nim mowa! To właśnie ono od zawsze popychało człowieka do przodu. Dosłownie i w przenośni… Ruch obrotowy dał ludzkości ogień. Pozwalał wiercić, i przędź wrzeciono. Już w neolicie człowiek wielkie ciężary przetaczał na drewnianych okrąglakach. W IV tysiącleciu p.n.e. koło pojawiło się na…

Prawdziwie rycerska… Bitwa pod Koronowem

Bitwa pod Grunwaldem – 15 lipca 1410 roku – nie zakończyła Wielkiej Wojny. Polsko-krzyżackie walki trwały dalej. Mimo wielkiego polskiego zwycięstwa w polu, losy wojny miały się jeszcze ważyć u bram i murów krzyżackich zamków. Oblężony Malbork Dopiero pod koniec lipca 1410 roku wojska króla Władysława Jagiełły stanęły pod Malborkiem – stolicą państwa krzyżackiego. Zabrakło efektu zaskoczenia. Krzyżacy zdołali ochłonąć i przygotować się do obrony. Nie było więc szans na zajęcie zamku z marszu. Wojska polsko-litewskie rozpoczęły regularne oblężenie. Zamknięta za potężnymi murami, 2 tys. zakonna załoga, na czele z Henrykiem von Plauen, broniła się jednak…

Rumunia – zapomniany sojusznik

Rumunia to państwo leżące w południowo-wschodniej Europie nad Morzem Czarnym. Położenie właśnie w tej części świata sprawiło, że jej historia nie była ani spokojna, ani łatwa. Przez stulecia, mimo burz i zawieruch, Rumunii próbowali budować swoje państwo. Czynili to lepiej lub gorzej, pozostając nieustępliwymi w swych próbach. Znamiennym stało się jednak to, że w dziejowych momentach, w których udawała im się ta sztuka zazwyczaj stawali się sojusznikami Polski… Najbardziej zapomnianymi sojusznikami Polaków! Mołdawski lennik Pierwsze rumuńskie państwa ukształtowały się w średniowieczu. Początki Hospodarstw Mołdawii i Wołoszczyzny datuje się na XIV wiek. Z kolei rumuński dziś Siedmiogród…

„Jur” – krakowski partyzant

Zbigniew Paliwoda „Jur” urodził się 4 października 1929 roku w Krakowie. Jego szczęśliwe dzieciństwo przerwała zawierucha II wojny światowej. Dywersanci, bomba i rewolwer Jeszcze nie zabrzmiały wystrzały karabinów, a dziesięcioletni Zbigniew już otarł się o śmierć. W gorące lato 1939 roku wraz z innymi dziećmi wracał ze szkolnej wycieczki. Cała grupa miała zatrzymać się na nocleg w jednej ze szkół w Katowicach. Niespokojny czas nie sprzyjał takim wyprawom. Spóźnił się pociąg i grupa uczniów dotarła na miejsce zakwaterowania ze znacznym opóźnieniem. W czasie gdy uczniowie czekali na dworcu w katowickiej szkole wybuchła bomba podłożona przez niemieckich…